Spataderen

Home > Behandelingen > Spataderen

Wat is de behandeling?

Spataderen kunnen op verschillende manieren worden behandeld. Afhankelijk van de uitkomsten van het kan gekozen worden voor alleen compressietherapie (verband of elastische kousen), maar meestal worden de spataderen dichtgespoten (scleroseren) via kleine sneetjes worden verwijderd (Muller flebectomie) of uitgeschakeld door Echosclerose (met schuim) of een endoveneuze techniek. Voor kleine spataderen zal voor een minder ingrijpende technieken worden gekozen dan voor de grote. Gewoonlijk worden eerst de grote spataderen boven in het been behandeld, daarna pas de kleinere.

Compressie-therapie

Compressietherapie (=drukbehandeling) is een behandeling waar bij door middel van een verband of een therapeutisch elastische kous (TEK) de bloedafvoer uit het been zoveel mogelijk wordt bevorderd.

Het dragen van elastische kousen vermindert klachten bij spataderen, maar voorkomt het ontstaan ervan niet.

Scleroseren

Bij scleroseren worden spataderen ingespoten met een bepaalde vloeistof of schuim. Hierdoor ontstaat een ontstekingsreactie in de ader. Aansluitend moet enkele dagen tot weken een TEK gedragen waardoor de beschadigde vaatwanden aan elkaar plakken, de spatader geleidelijk aan verschrompelt en uiteindelijk verdwijnt. Na deze behandeling nemen andere bloedvaten de functie over.

Een variant van de sclero-compressietherapie is de schuimsclerose. De in te spuiten vloeistof wordt hierbij opgeschuimd en vervolgens ingespoten. Schuim is dikker en stroperiger en blijft daardoor beter in de ader zitten met een beter effect als gevolg. Met schuimsclerose kunnen in tegenstelling tot de gewone sclero-compressietherapie ook de stamaderen en andere wijde spataderen worden behandeld. Schuimsclerose kan een alternatief zijn voor de hieronder genoemde strip en endoveneuze technieken.

Na schuim scleroseren is de spatader kortdurend zelfs helemaal niet meer zichtbaar.

Voorbeelden van restpigmentaties enkele weken na dichtspuiten van spadaderen. Deze verdwijnen uiteindelijk altijd.

Ambulante of Muller flebectomie

Kleine en middelgrote spataderen kunnen onder plaatselijke verdoving worden verwijderd via kleine sneetjes (doorgaans 2-3 mm.) met behulp van een speciaal soort haaknaaldjes (flebectomie- of Muller haken), gevolgd door slechts twee dagen verband. Ambulant wil zeggen dat deze behandeling poliklinisch wordt uitgevoerd en onder plaatselijke verdoving. Onze dermatologen hebben sinds 1994 ervaring met deze techniek en doen regelmatig onderzoek om deze techniek verder te verbeteren.

Voor de behandeling

Na de behandeling

Operatieve verwijdering

Bij een operatie worden spataderen weggehaald of dichtgebonden. Vervolgens wordt compressietherapie toegepast gedurende enkele weken, waardoor bloeduitstortingen en vochtophoping (oedeem) zoveel mogelijk worden tegengegaan. Voorbeelden zijn de crossectomie en de strip-operatie. Deze technieken worden onder algehele anesthesie (narcose) of ‘ruggenprik’ uitgevoerd maar zijn inmiddels vervangen door endoveneuze technieken die onder plaatselijke verdoving poliklinisch kunnen plaatsvinden en minder nazorg vergen.

Endoveneuze technieken

De laatste jaren zijn verschillende zogenaamde endoveneuze technieken ontwikkeld, zoals radiofrequente ablatie en endoveneuze lasertherapie en als laatste “stoom”.
“Endoveneus” betekent letterlijk ‘in de ader’. Via een naald ter hoogte van de knie wordt een draad in de stamader ingebracht. Vervolgens wordt het gebied rondom de ader ingespoten met een verdovingsvloeistof.
Vervolgens wordt, afhankelijk van de keuze van de draad, de ader op verschillende manieren dichtgebrand. Bij laser is dat het laserlicht, bij de VNUS een radiofrequente golf die warmte veroorzaakt zoals een magnetron en bij stoom is dat uiteraard kokend water. Aansluitend moet men gedurende een week een aangemeten elastische kous (TEK) dragen. Het voordeel van deze techniek is dat het geen bloeduitstortingen en nauwelijks wonden veroorzaakt, waardoor men vrijwel direct na de ingreep weer op de been is.

“one-stop-shop”

Sommige klinieken werken volgens “one-stop-shop”-principe. Wij vinden dat onverstandig omdat dan weliswaar het onderzoek en alle behandelingen op een dag plaatsvinden, maar daardoor de patiënt geen tijd krijgt om over de gekozen behandelingen na te denken zoals ligt vastgelegd in de WGBO (Wet Geneeskundige Behandel Overeenkomst).
Wij willen de patiënt aan het einde van het eerste consult een helder behandelplan meegeven. Zo’n plan is immers voor iedere patiënt maatwerk. Soms blijkt dat daardoor sommige behandelingen achterwege kunnen blijven.

Complicaties

Een goed uitgevoerde behandeling van spataderen kent weinig risico's. In enkele gevallen kan, bijvoorbeeld na scleroseren, een beperkte aderontsteking ontstaan. Na een operatie (Muller of endoveneuze therapie) kan er bloed uit een geopereerde ader lekken waardoor er een blauwe plek (bloeduitstorting) optreedt. Bij het inspuiten van spataderen kunnen bruine verkleuringen van de huid en onderhuidse knobbeltjes optreden. Deze afwijkingen trekken verdwijnen altijd; het kan soms 3 tot 6 maanden duren.

Wanneer de injectievloeistof naast het bloedvat terecht komt, kan de huid ter plaatse beschadigd worden. Zeldzaam is het optreden van trombose of longembolie na de behandeling van spataderen.

Wat kunt u zelf nog doen?

Lopen en bewegen zijn gunstig voor een goed resultaat. Het is verstandig veel te wandelen. Lang staan, stilzitten, zwaar tillen en warmte moeten worden vermeden. Bij langdurig zitten kan het verstandig zijn de benen hoog te leggen.

Wat zijn de vooruitzichten?

Geen enkele behandeling kan spataderen genezen. Afhankelijk van de omvang en de oorzaak van de spataderen zal een bepaalde behandeling meer of minder succesvol zijn. Bij de ene persoon komen de spataderen snel terug, bij de andere blijven ze een aantal jaren weg. Wat de behandelaar in feite doet is spataderen opruimen, de neiging om elders spataderen te ontwikkelen wordt door de behandeling niet weggenomen.